Καθηλωτικές ιστορίες και δυνατές ερμηνείες χάρισαν στο κοινό οι ηθοποιοί του συλλόγου «Τριλογία» που υπό τις σκηνοθετικές οδηγίες του Δημήτρη Αγορά ανέβασαν στην αίθουσα εκδηλώσεων του 2ου Λυκείου Βούλας ένα πολύ πρωτότυπο θεατρικό με τίτλο Κοινός λόγος, στις 15 και 16 Μαΐου. Αντί για μία ενιαία ιστορία, η ομάδα δραματοποίησε μια σειρά από αφηγήσεις και μαρτυρίες για την σχετικά αποσιωπημένη περίοδο 1940-1949.
Η αναψηλάφηση των πληγών που άφησε στο κοινωνικό σώμα της χώρας ο εμφύλιος πόλεμος δεν έγινε με κάποια διδακτική ή ηθικολογική διάθεση, αντίθετα έριξε το βάρος στο ανθρώπινο βίωμα. Ο Κοινός λόγος είναι η φωνή των απλών ανθρώπων, των ανθρώπων που υπήρξαν από πολλές απόψεις θύματα μιας ταραγμένης εποχής. Οι μονόλογοι περιείχαν ιδιωματικά στοιχεία και οι ηθοποιοί της Τριλογίας υποδύθηκαν όχι κάποιους υψηλούς ήρωες, αλλά τσακισμένους χαρακτήρες, με εσωτερικευμένο θυμό και ένα αδικαίωτο αίσθημα που ανάβλυζε με πίκρα.
Ο σκηνοθετικός γρίφος ενός κειμένου που αποτελείται από εκτενείς και ασύνδετους μονολόγους, καθένας από τους οποίους αφηγείται μια χωριστή ιστορία, λύθηκε από τον Δημήτρη Αγορά με την καταφυγή στον λαϊκό πολιτισμό: Πού αλλού εκτός από ένα καπηλειό, συνοδεία κρασιού, θα μπορούσε μια ετερογενής ομάδα να μοιραστεί σκληρές αναμνήσεις και προσωπικές αφηγήσεις; Το σκηνικό κατέλαβαν τραπεζάκια με καρέκλες, όπου ο ένας μετά τον άλλο οι θαμώνες αναλάμβαναν το νήμα της αφήγησης.
Δεν ήταν μια ανάλαφρη εξιστόρηση. Η πείνα της κατοχής, ο φόβος των διώξεων, οι εκτελέσεις, οι φυλακές, ο ξεριζωμός αποτέλεσαν τον γνωστό από την ιστορία καμβά των περιπετειών που έφεραν στην επιφάνεια οι χαρακτήρες.
Τη βαριά ατμόσφαιρα στην αίθουσα και τις σκοτεινές σκέψεις που συνόδευαν κάθε επεισόδιο διέλυαν τα τραγούδια που παρεμβάλλονταν από τη μικρή λαϊκή ορχήστρα επί σκηνής. Το «Στης Αλβανίας τα βουνά», ο «Σαλταδόρος», το «Χαϊδάρι», το «Νύχτωσε χωρίς φεγγάρι» και το «Σαββατόβραδο στην Καισαριανή» μεταξύ άλλων είχαν ένα λειτουργικό ρόλο στο θεατρικό ως ιντερμέδια. Στο κλείσιμο της παράστασης οι στίχοι του Νίκου Γκάτσου «τα ψεύτικα τα λόγια τα μεγάλα» δόνησαν την αίθουσα με το κοινό να χειροκροτά ρυθμικά και να τραγουδά μαζί με τους ηθοποιούς.
Έχει μεγάλο ενδιαφέρον η προέλευση του κειμένου της παράστασης. Οι περισσότερες ιστορίες αντλήθηκαν από το έργο της Έλλης Παπαδημητρίου Κοινός λόγος, μια τρίτομη σειρά που καταγράφει αυθεντικές αφηγήσεις ανθρώπων ξεκινώντας από τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο και φτάνοντας ως το 1975.
Η «Τριλογία» εστίασε στην περίοδο της αντίστασης και του εμφυλίου και επιπλέον εμπλούτισε το σώμα κειμένων με καταγεγραμμένες ιστορίες από το χωριό Βαμβακού και ανέκδοτες ιστορίες από δύο μέλη της ομάδας που τις κατέθεσαν επί σκηνής. «Υπάρχουν ιστορίες που δεν πρέπει να ξεχαστούν. Γιατί η μνήμη είναι ευθύνη», σημειώνει η ομάδα στην ιστοσελίδα της σχετικά με το έργο της.
Την παράσταση πλαισίωσαν οι ηθοποιοί Ευανθία Αγγελοπούλου, Μάριος Γρηγορόπουλος, Εριφύλη Επιτροπίδου, Βασιλική Κοντογιώργη, Αλέξιος-Ιωάννης Πάσχος, Ελένη Σαμολαδά, Νίκος Σπυρόπουλος, Ελευθερία Σταυροπούλου και Ανδρέας Τσαβλίρης. Τα τραγούδια ερμήνευσε ο Πάνος Λίνος, ο Γιώργος Καραβάνης έπαιξε μπουζούκι και ο Καλλικράτης Μπουρδάρας κιθάρα.
