Μια καρακάξα στη Βάρη
Στο τέλος Ιουλίου συνέβη ένα από τα πολλά περιστατικά έναρξης πυρκαγιάς που δεν μάθαμε ποτέ, λόγω έγκαιρης επέμβασης του Δήμου. Στην οδό Αιγαίου της Βάρης ένα πουλί, καρακάξα σύμφωνα με τις μαρτυρίες, υπέστη ηλεκτροπληξία πάνω σε έναν στύλο και έπεσε φλεγόμενο σε ξερά χόρτα. Στο σημείο κατά τύχη βρίσκονταν υπάλληλοι της υπηρεσίας Καθαριότητας που σε δευτερόλεπτα εξουδετέρωσαν με τα μέσα που είχαν τη μικρή εστία φωτιάς που ξεπήδησε με την πτώση του πουλιού.
Σύμφωνα με τα στελέχη του Δήμου, οι μικρο-πυρκαγιές που ξεκινούν από το εναέριο δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας είναι κάθε καλοκαίρι πολλές σε αριθμό. Και αυτός είναι ένας ακόμη λόγος για την επίσπευση και επέκταση του μεγάλου προγράμματος υπογειοποίησης του δικτύου που βρίσκεται σε εξέλιξη στον Δήμο Βάρης Βούλας Βούλας Βουλιαγμένης.
Η περίπτωση του Δήμου Σαρωνικού
Ο γειτονικός Δήμος Σαρωνικού επλήγη βαριά φέτος από τις πυρκαγιές, θρηνώντας και την απώλεια της ζωής ενός πολίτη. Η μεγάλη πυρκαγιά στο Θυμάρι, στις 26 Ιουνίου, που προκάλεσε την ολοσχερή καταστροφή τριών σπιτιών και ζημιές σε άλλες δέκα κατοικίες, ξεκίνησε σύμφωνα με όλα τα στοιχεία από καλώδιο του ΔΕΔΔΗΕ. Μάλιστα, η ΕΡΤ δημοσίευσε και βίντεο από κάμερα παρακολούθησης που δείχνει καθαρά το καλώδιο να βγάζει καπνούς μετά από ήχους ηλεκτρικών κενώσεων. Με τηλεοπτικές του δηλώσεις (στον Σκάι) ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Γιάννης Κεφαλογιάννης παραδέχτηκε ότι η φωτιά ξεκίνησε από τα ηλεκτρικά καλώδια.
Πολύ πιο καταστροφική υπήρξε η πυρκαγιά στις 9 Αυγούστου που ξεκίνησε από την Κερατέα και κατευθύνθηκε στην Παλαιά Φώκαια. Σύμφωνα με την ανάλυση των δορυφορικών δεδομένων του ευρωπαϊκού μηχανισμού Copernicus EMS, κάηκαν περίπου 15.800 στρέμματα χορτολιβαδικών εκτάσεων στις περιοχές μεταξύ Κερατέας και Αναβύσσου. Ένας άνδρας 76 ετών έχασε τη ζωή του, κλείνοντας με τραγικό τρόπο τον απολογισμό του συμβάντος.
Με βάση τα στοιχεία που συγκέντρωσε επιτόπου η Διεύθυνση Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού αλλά και σύμφωνα με μαρτυρίες κατοίκων, η πυρκαγιά ξεκίνησε από κομμένο καλώδιο του ΔΕΔΔΗΕ. Μάλιστα οι δύο υπάλληλοι του δικτύου που πήγαν να αποκαταστήσουν τη ζημιά στην κολώνα με εντολή εισαγγελέα συνελήφθησαν στο σημείο, αργότερα ωστόσο αφέθηκαν ελεύθεροι.
Το διπλό χτύπημα της φωτιάς ξεσήκωσε την τοπική κοινωνία του διπλανού Δήμου εναντίον του ΔΕΔΔΗΕ. Το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Σαρωνικού συνεδρίασε έκτακτα στις 10 Αυγούστου για να λάβει αποφάσεις στήριξης των πυροπαθών. Πρώτη ενέργεια μεταξύ των επτά που ανακοίνωσε κατόπιν ο Δήμαρχος Σαρωνικού Δημήτρης Παπαχρήστου ήταν οι νομικές ενέργειες του Δήμου εναντίον του ΔΕΔΔΗΕ.
Σε τηλεοπτική του συνέντευξη ο Δημήτρης Παπαχρήστου χαρακτήρισε το δίκτυο του ηλεκτρικού ρεύματος «αόρατο εμπρηστή» και κατήγγειλε ότι είναι δεκάδες οι ενάρξεις πυρκαγιών κάθε καλοκαίρι για τις οποίες ευθύνονται σπινθήρες από τους ηλεκτρικούς στύλους. «Ήρθε η ώρα να κινηθούμε δυναμικά εναντίον του ΔΕΔΔΗΕ, να έρθει να αλλάξει τα πεπαλαιωμένα δίκτυα, να καθαρίζει κάτω από τις κολώνες και να κάνει ό,τι οφείλει για να προστατεύσει τις περιουσίες και τους κατοίκους των δήμων μας», ανέφερε μεταξύ άλλων ο Δήμαρχος.
Η δημοτική αρχή ανακοίνωσε ότι θα συντάξει μηνυτήρια αναφορά κατά του ΔΕΔΔΗΕ και μάλιστα με τα ίδια νομικά μέσα έχουν δηλώσει ότι θα κινηθούν παράλληλα και μαζικοί φορείς της περιοχής, όπως οι τοπικοί εξωραϊστικοί σύλλογοι των συνοικισμών που επλήγησαν. Πάντως, εκπρόσωποι του ΔΕΔΔΗΕ που μίλησαν στην εφημερίδα Καθημερινή, δήλωσαν ότι το δίκτυο δεν έχει καμία σχέση με την πυρκαγιά στην Κερατέα και ότι περιμένουν τη σύνταξη του τελικού πορίσματος.
Τι είναι ο ΔΕΔΔΗΕ
Ο Διαχειριστής του Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΔΕΔΔΗΕ) είναι η εταιρεία που έχει αναλάβει τη λειτουργία, τη συντήρηση και την ανάπτυξη του δικτύου διανομής ηλεκτρικής ενέργειας σε όλη την Ελλάδα. Δημιουργήθηκε το 2011, όταν αποσπάστηκε από τη ΔΕΗ και σήμερα αποτελεί θυγατρική της ΔΕΗ ΑΕ, με ξεχωριστή οργανωτική και λογιστική αυτοτέλεια. Αποστολή του ΔΕΔΔΗΕ είναι να εξασφαλίζει ότι το ρεύμα φτάνει με ασφάλεια και αξιοπιστία σε όλα τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, ανεξάρτητα από τον προμηθευτή ηλεκτρικής ενέργειας που έχει επιλέξει ο καταναλωτής. Διαχειρίζεται το σύνολο του δικτύου διανομής χαμηλής και μέσης τάσης, καθώς και μέρος του δικτύου υψηλής τάσης που τροφοδοτεί συγκεκριμένους πελάτες.
Μεταξύ των αρμοδιοτήτων του είναι η επίβλεψη της λειτουργίας και της συντήρησης του δικτύου, η αποκατάσταση βλαβών και εκτάκτων διακοπών, η υλοποίηση έργων εκσυγχρονισμού και υπογειοποίησης καλωδίων, η εγκατάσταση μετρητών και η καταγραφή κατανάλωσης.
Υπογειοποίηση σε Βάρη, Βούλα, Βουλιαγμένη
Τη λύση της υπογειοποίησης των καλωδίων μέσης τάσης προωθεί συστηματικά εδώ και χρόνια ο Δήμος Βάρης Βούλας Βουλιαγμένης, ως μέσο πυροπροστασίας για τις ευάλωτες περιοχές του Δήμου, για λόγους σταθερότητας του δικτύου αλλά και για αισθητικούς λόγους, για την απομάκρυνση των «οπτικών ρύπων» που συνιστούν τα υπέργεια καλώδια, όπως λέει συχνά ο Δήμαρχος Γρηγόρης Κωνσταντέλλος.
Σήμερα βρίσκεται σε εξέλιξη ένα μεγάλο πρόγραμμα υπογειοποίησης του δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας στις εξής περιοχές: Στο ορεινό Πανόραμα, μετά το δημοτικό κοιμητήριο της Βούλας η γραμμές που περνούν από τη δασική περιοχή με κατευθύνονται στο Κορωπί. Στο λόφο Μπαράκο της Βάρης (κοντά στη κέντρο Ribas) στο σημείο όπου έχουν σημειωθεί ήδη πυρκαγιές λόγω πτώσης κεραυνών και λόγω ηλεκτροπληξίας πουλιών. Στο Καβούρι της Βουλιαγμένης, στις οδούς Λαμπράκη, Κρόνου και Ανέμων, κατά μήκος της παραλιακής οδού, που συνδυάστηκε με μετακίνηση του «κόμπακτ» υπέργειου σταθμού σε ασφαλές σημείο στο έδαφος. Σε όλο το ευαίσθητο Χέρωμα, στο δίκτυο μέσης τάσης από το Δίλοφο μέχρι το Κορωπί. Κατά μήκος της οδού Βασ. Κωνσταντίνου που συνδέει τη Βάρκιζα με τη Βάρη, στο πλαίσιο αισθητικής ανάπλασης. Και τέλος, στις εκτός σχεδίου περιοχές του Ασυρμάτου και του Κόρμπι (περιοχή Ανθέων) σε μια περιοχή που συνδέει το κοιμητήριο της Βάρης με την παραλία και παρεμβάλλονται αδόμητες εκτάσεις με χαμηλή βλάστηση.
Ένα κοστοβόρο και δύσκολο έργο
Σε όλη τη χώρα απλώνονται 262.000 χιλιόμετρα γραμμής μέσης και χαμηλής τάσης, από τα οποία σύμφωνα με ανακοίνωση του ΔΕΔΔΗΕ τα 29.531 βρίσκονται κάτω από το έδαφος (με στοιχεία του 2024) ένα ποσοστό 11%. Σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες το αντίστοιχο ποσοστό ανέρχεται σε 50%. Ο ΔΕΔΔΗΕ έχει ανακοινώσει ήδη από το 2022 ένα φιλόδοξο πρόγραμμα υπογειοποιήσεων των γραμμών μέσης τάσης μήκους 2.150 χιλιομέτρων δίνοντας προτεραιότητα σε περιοχές κινδύνου.
Ο πρώτος λόγος που δεν θα μπορούσε να υπογειοποιηθεί ολόκληρο το δίκτυο είναι ο οικονομικός: Για κάθε χιλιόμετρο υπογειοποίησης, τα τεχνικά έργα που απαιτούνται κοστίζουν στο Δημόσιο πάνω από 90.000 ευρώ. Το σημερινό πρόγραμμα υπογειοποιήσεων του ΔΕΔΔΗΕ έχει προϋπολογισμό 267 εκατομμυρίων ευρώ και εκτείνεται μέχρι το 2030.
Από την άλλη πλευρά, πρόκειται για αρκετά απαιτητικά τεχνικά έργα. Στις δασικές περιοχές το υπόγειο δίκτυο ακολουθεί όπου υπάρχει το οδικό δίκτυο και τα μονοπάτια. Όπου δεν υπάρχουν αυτά, οι εργολάβοι υποχρεώνονται να κάνουν διανοίξεις. Στις υπογειοποιήσεις εντός του οικιστικού ιστού, όπως αυτή που έγινε στη λεωφόρο Βασιλέως Κωνσταντίνου στη Βάρη, το έργο περιπλέκεται ιδιαίτερα από τη σύνδεση με τις κατοικίες. Απαιτούνται χωριστά έργα για κάθε κτήριο, καθυστερώντας σημαντικά την ολοκλήρωση του έργου. Για το λόγο αυτό στη Βάρη σήμερα ακόμη υπάρχουν οι παλιοί στύλοι, ενώ η υπογειοποίηση του δικτύου κάτω από τα πεζοδρόμια έχει ολοκληρωθεί.
Εκτός από την πυροπροστασία και την αισθητική, οι υπογειοποιήσεις υπηρετούν και άλλους σκοπούς. Στις χιονοπτώσεις και στα έντονα καιρικά φαινόμενα του χειμώνα, όπου παρατηρούνται πτώσεις δέντρων, το υπέργειο δίκτυο συχνά υφίσταται βλάβες στερώντας από τους κατοίκους την ηλεκτροδότηση για πολλές ώρες. Την ίδια στιγμή η συντήρηση του υπέργειου δικτύου είναι πιο απαιτητική και τα καλώδια πολύ πιο εκτεθειμένα στη φθορά, γεγονός που συντελεί σε έκτακτες διακοπές ηλεκτροδότησης που αναστατώνουν την καθημερινότητα χιλιάδων πολιτών καθημερινά.
Η υπογειοποίηση του δικτύου είναι μια πολλαπλά χρήσιμη επένδυση στην οποία σοφά ο Δήμος Βάρης Βούλας Βουλιαγμένης συμβάλλει με δικούς του πόρους.
